Roma zigeuners en hun gelukshoefijzers

Net zoals de meeste mensen in het Verenigd Koninkrijk en West-Europa hebben zigeuners hun bijgeloof en tradities. Ook zij hangen van oudsher een hoefijzer boven de paard aan wagen (bekend als een vardo) om geluk te brengen en te beschermen tegen boze geesten. Zigeuner vrouwen zouden, net zoals ze nu doen, een gouden of zilveren hoefijzer rond hun nek dragen. Als iemand een verloren hoefijzer vond waar nog spijkers in zaten werd dit beschouwd als een jaar vol geluk. Een hoefijzer dat echter naar boven gericht gevonden werd zou beschouwd worden als extreme pech. Men zou het bespuwen en over de linkerschouder gooien, zoals wij doen met zout. Gevonden met de uiteinden de andere kant op kon het gehouden worden en boven de deur gehangen.


Veel geluk Zigeuners

foto: Zigeuner Vardo



vardo
Foto ± 1920 van the University Library

Zigeunerverhalen en Veel geluk Hoefijzers

De zigeuners hebben hun eigen verhaal over de geschiedenis van hoefijzers en waarom ze geluk brengen. Drie demonen met de namen Pech, Slechte Gezondheid en Blijdschap, achtervolgden een zigeuner te paard en de pech-demon kwam steeds dichterbij. Plotseling gooide het paard een hoefijzer, die het hoofd van de pech-demon raakte en hem direct vermoorde. De zigeuner nam het hoefijzer mee naar huis terwijl de andere demonen hun broer begroeven. Ze zonnen op wraak maar of ze de zigeuner te pakken kregen... Wie weet? Misschien hing de zigeuner het hoefijzer boven de deur om zo de demonen toegang tot zijn huis te verhinderen. Dat zou een nuttige manier blijken om te voorkomen dat de demonen hun verschrikkelijke wraak uitvoerden.



De Vardo - De beroemde Romani paard-en-wagen

Zoals eerder vermeld zouden hoefijzers vaak omhoog gehangen worden boven een deur of een vardo of door paarden getrokken wagen/koets, en vaak zouden ze handgeschilderd zijn. Uren van zorgvuldig werk ging zitten in het decoreren van de wagen. Reizen met de vardo was de manier van leven voor de Roma-zigeuners. De hoefijzers worden vandaag de dag nog steeds verkocht en zijn exterem populair, zelfs als ze alleen bewonderd worden om hun schoonheid in plaats van hun vermogen om geluk te schenken aan de eigenaar. De deuropening van de vardo zou meestal prachtig worden versierd met gouden krullen en de meest mooie handbeschilderde hoefijzers, altijd met de juiste kant omhoog.



beschilderde veel geluk hoefijzers

Rondvaartboten en geschilderde gelukshoefijzers

nteressant genoeg hebben rondvaartboten of smalle boten, zoals ze ook genoemd worden, een vergelijkbare ambachtelijke kunst en decoratie zoals de Roma zigeuners, hoewel de oorsprong moeilijker te traceren is. In Groot-Brittanië worden de binnen- en buitenkant van de rondvaartboten vaak prachtig met de hand beschilderd, inderdaad, met het gelukshoefijzer. In feite worden deze met de hand beschilderde hoefijzers ook los verkocht, net zoals de Romani hoefijzers. Dit zijn echte hoefijzers die met de hand beschilderd worden en opgehangen moeten worden (rechtop natuurlijk!) boven de deur. Rondvaartboten hebben ook een traditie van gehaakte producten, inclusief hoefijzers.



Gypsy
Zigeuner huwelijk

Geluk voor een bruiloft

n het Verenigd Koninkrijk kun je de hoefijzers dus krijgen hoe je maar wilt. Je kunt ze krijgen van zilver voor een bruiloft en versierd met linten. Je kunt een messing of houten hoefijzer boven de deur hangen en als je wil dat geluk gebracht wordt met kleur en bloemen moet je een voorbeeld nemen aan de Roma zigeuners of de rondvaartboten voor een beetje traditie. Je kunt ze ophangen waar je maar wilt.